Francis Van den Eynde maakt balans op van twintig jaar Vlaams Belang in gemeenteraad

‘Niemand sprak met ons toen we voor het eerst verkozen waren’, zegt Francis Van den Eynde, van het Vlaams Belang. Zijn partij viert dezer dagen dat ze 20 jaar in de Gentse gemeenteraad zit. Tegelijk maakt Van den Eynde officieel bekend dat hij in 2012 afzwaait uit die gemeenteraad.

Toen Guy Schouls en ikzelf 20 jaar geleden als eerste gemeenteraadsleden verkozen werden voor het Vlaams Blok, waren we allebei volkomen bleu in de politiek’, zegt Francis Van den Eynde. ‘Niemand die ons kon helpen en zeggen hoe het moest, gemeentepolitiek bedrijven. Geen wonder, het Vlaams Blok had toen in heel Vlaanderen nog maar twee gemeenteraadsleden, in Antwerpen. Het is maar door de notulen van de gemeenteraden van de jaren ervoor te gaan inkijken, dat ik wist dat ik op de eerste zitting van de gemeenteraad een verklaring zou mogen afleggen.’

Hoe was de sfeer in die dagen?
Francis Van den Eynde: ‘Het was spektakel. Op de avond dat we onze eed aflegden, was er een grote linkse betoging – waarbij er zelfs molotovcocktails naar de politie werden geworpen. Zelf staken we een bordje op met Wij zweren trouw aan Vlaanderen, toen we onze eed aflegden. Wat voor opschudding zorgde. Ik weet nog dat ik naast Vera Dua zat, die weigerde om iets tegen me te zeggen. Eigenlijk was het alleen de moeder van Fientje Moerman die ons aansprak – haar dochter legde die dag ook voor het eerst de eed af. En achteraf, in café Den Turk, kwam Sas van Rouveroij met ons praten. Om ons te zeggen dat hij het oneens was met onze politieke overtuiging, maar dat hij wel wilde luisteren naar wat we te vertellen hadden.’

‘Ook SP-burgemeester Gilbert Temmerman sloot ons niet uit. Hij zorgde er zelfs voor dat we vertegenwoordigers kregen in de commissies. Hij feliciteerde me ook na de verkiezingen – al voegde hij er wel aan toe: Jullie zijn nu de kleinste partij en als het van mij afhangt blijven jullie dat ook.’

In 1989 hadden jullie twee gemeenteraadsleden, daarna zijn jullie almaar gegroeid. Tot 2006: toen verloor het Vlaams Belang ineens twee zetels.
‘Eigenlijk zijn we twee keer gezakt bij verkiezingen: nadat we bij nationale verkiezingen al eens 3 procent hadden gehaald, zakten we in 1982 naar 2,4 procent en bij de herverkiezingen een paar maanden later verloren we zelfs nog eens 1.000 stemmen. Trouwens: ons verlies in 2006 is ook relatief. We verloren toen maar 500 stemmen. Maar ja, het migrantenstemrecht was ingevoerd. Dat heeft ons die zetels gekost.’

Wie zijn jullie kiezers eigenlijk?
‘De vroegere kiezers van de socialisten. Dat weet ik zeker. Als ik een volkscafé binnen ga – we doen dat tegenwoordig geregeld – dan zijn er veel mensen die me herkennen en een praatje komen slaan.’

Als jullie kiezers van bij de socialisten komen, waar haalt de SP.A dan zijn monsterscore van 2006?
‘Bij de migranten en bij de hippe hoog-opgeleide tweeverdieners zonder kinderen die in het centrum van de stad wonen.’

Is dat geen karikatuur?
‘Neen. Dat zijn volgens mij de poten waar het succes van de SP.A nu op steunt.’

Iets anders: jullie zijn jarenlang de grootste oppositiepartij geweest. Maar hebben jullie, met al die kiezers, niet veel te weinig bereikt in verhouding tot jullie politieke gewicht?
‘Dat vind ik niet. Wij hebben de stem van onze kiezers kunnen uiten. Da’s misschien wel het belangrijkste. Maar we hebben ook politieke overwinningen behaald. Wat de anderen er ook over mogen zeggen, het hoofddoekenverbod is er gekomen op ons initiatief, omdat wij dat thema aan de agenda hebben gezet. Akkoord: uiteindelijk is er een afgezwakte versie van gestemd. Maar ik zie liever een fles die halfvol is dan een die helemaal leeg is.’
‘Trouwens: hebben de andere oppositiepartijen het dan zoveel beter gedaan? Wat hebben die verwezenlijkt?’

De groenen, bijvoorbeeld, werken toch wel veel harder aan hun dossiers.
‘Dossierkennis is belangrijk. Maar wat de groenen doen in de gemeenteraad, dat is geen politiek meer. Dat is kommaneuken. De gemeenteraad is een tribune om de mensen te bereiken, op dat vlak spelen wij onze rol veel scherper, vind ik.’

Toch zijn er in uw fractie mensen die hun mond nooit opendoen. Is Francis Van den Eynde de enige spreekbuis van het Vlaams Belang?
‘Die mensen die misschien niks zeggen in de gemeenteraad, hebben ook hun waarde. Er zijn er daar bij die heel goed weten wat er in Gent leeft en die die thema’s aankaarten. We zijn nu met negen, we kunnen toch niet allemaal praten?’

Maar hoe lang kan u nog aanblijven?
‘Ik ben aan mijn laatste mandaat toe in de gemeenteraad. Ik kan zelf wel vinden dat ik het allemaal het beste kan en het beste weet, tegen 2013 zal ik over de 65 zijn en dan is het tijd om plaats te ruimen voor jongere mensen. Ook als parlementslid ben ik trouwens bezig aan mijn laatste mandaat. Zeker als we de rit uitdoen tot 2011. Maar als er vervroegde verkiezingen komen, doe ik wellicht ook al niet meer mee.’

Wie moet er de fakkel overnemen?
‘Ik denk dat Johan Deckmyn daarvoor in de startblokken staat. Hij vervangt mij nu al als ik er niet ben op gemeentelijk vlak en is zelf ook parlementslid. Dat hij minder dan ik de gave heeft van het woord? Mogelijk, maar daar kan hij snel in bijleren.’

De omstandigheden zullen zwaar zijn voor hem. Jullie krijgen nu concurrentie van Lijst Dedecker.
‘We zullen misschien stemmen verliezen aan LDD, maar andere partijen ook. Ook de socialisten. Onze kiezers zijn nogal honkvast. Alle Gentenaars, trouwens. Brabanders en Antwerpenaars zijn veel oppervlakkiger, springen van de ene partij naar de andere. Daarom zijn alle nieuwe partijen in Antwerpen ontstaan. Het verklaart ook mede waarom het VB ginds groter is geworden dan hier. Een Gentenaar verandert niet zo snel van mening. Maar eens veranderd, is het definitief. (kvk)
Het Nieuwsblad regio Gent.

Misschien bent u ook geïnteresseerd in ...